Çiftli lastiklerin bakımı kendine has zorlukları da beraberinde getirir. Örneğin iç çiftli lastiklerde düzenli hava basıncı kontrolü, plastik veya hortum tipi lastik supap uzatmalarının kırılmış olması ya da hiç bulunmaması nedeniyle sıklıkla gerçekleştirilemez. Bu yüzden iç çiftli lastiklerin hava basıncı çoğunlukla çok düşüktür. Bunun sonucunda daha yüksek lastik aşınması ve daha büyük bir kaza riski ortaya çıkar. DEKRA, bu tehlikeleri kapsamlı bir araştırmayla ortaya koymuştur.

Plastik supap uzatmaları serttir ve bu nedenle çiftli lastiklerin arasına yabancı maddeler girdiğinde veya dış çiftli tekerleğin montajı sırasında supap uzatması jant deliğinden tam hizalanarak geçirilmediğinde kolayca kırılır. Termal etkiler nedeniyle hızla gevrekleşir ve kırılgan hale gelirler. Supap uzatması kırıldığında, iç çiftli lastiğin basıncı artık kontrol edilemez.

Kauçuk hortum supap uzatmaları ise yalnızca jant tutucuları ile kullanılabilir. Supap uzatmasının jant tutucusundan kurtulması durumunda, jant deliğine sürterek delinir ve hava basıncı lastikten tamamen tahliye olur. Birkaç saniye içinde inen bir lastik ve bunun sonucunda muhtemelen çok ağır sonuçlar doğuracak bir lastik hasarı veya kaza kaçınılmazdır.

air-flexx® piyasada bulunan plastik ve kauçuk hortum lastik supap uzatmalarının avantajlarını bir araya getirir. air-flexx® lastik supap uzatmaları basınçsızdır, bu nedenle lastik patlaması riski yoktur. Diğer yandan esnektirler ve kalite açısından çok üst düzeydedirler, bu sayede kırılma riski barındırmazlar. Böylece hava basıncı her zaman kontrol edilebilir.

air-flexx® supap uzatmaları; iç çiftli lastikler, jant kapaklı ön ve tekli tekerlekler ve yedek lastikler için farklı boyutlarda mevcuttur.

Üretici Glauch GmbH, Hospitalstraße 69, 41751 Viersen firmasıdır.
air-flexx® supap uzatmaları Almanya'da üretilmektedir.

DEKRA Bilirkişi Raporu: 1.000'den Fazla Ticari Araç Kontrol Edildi – Yarısından Fazlası Kusurlu Bulundu

DEKRA mühendisleri tarafından yürütülen periyodik araç denetimleri kapsamında, en az bir adet çiftli lastikli aksa sahip 1.012 ticari araç (106 otobüs ile 906 kamyon ve römorkları) incelenmiştir. Toplamda 671 tanesi çiftli lastikli aks olmak üzere 3.610 tekerlek kontrol edilmiştir.

Sonuç son derece endişe vericidir: İncelenen toplam 1.012 araçtan 87'si otobüs olmak üzere 513 araçta (%51), gerekli lastik kontrol ve hava basma olanaklarına ilişkin en az bir, çoğu durumda ise birden fazla kusur tespit edilmiştir. 499 araç ise kusursuz bulunmuştur.

Viersen. Alman otoyollarında sıklıkla ticari araçlardan geriye kalan siyah lastik parçaları, çoğunlukla mekanik lastik hasarlarından kaynaklanmakta olup son derece yaygın biçimde yetersiz iç basınç ve buna bağlı olarak ticari araç lastiklerinin aşırı yüklenmesinden ileri gelmektedir. Bu tür hasarların araç sahibi için can sıkıcı ve pahalı olması bir yana, sürüş esnasında bir lastiğin parçalanması karayolu trafiğinde güvenliğin de ciddi şekilde tehlikeye girmesine yol açar.

DEKRA uzmanları tarafından gerçekleştirilen kapsamlı bir seri inceleme çerçevesinde, incelenen ticari araçların yarısından fazlasında lastik supapları bölgesinde bir veya birden fazla kusur bulunduğu tespit edilmiştir. Özellikle çiftli lastikli akslarda, iç tekerleğin supaplarına ya hiç ulaşılamamakta ya da ancak büyük bir çabayla erişilebilmektedir. Lastik basıncı kontrolü ve hava basma işlemi zor, hatta imkansız durumdadır. Birçok vakada lastik basınç kontrolü ve hava düzeltmesi yapabilmek için çiftli tekerleklerin sökülmesi veya en azından sıkıca vidalanmış jant kapaklarının demonte edilmesi gerekebilirdi. Prensip olarak lastik basınç kontrolünü ve hava basmayı mümkün kılacak mevcut supap uzatmaları ise incelenen kamyon tekerleklerinin (1012 incelenen araç) yarısından fazlasında ya hiç yoktu, ya ağır şekilde aşınmış/sürtünmüştü, ya kırılmaya başlamıştı ya da işlevsiz durumdaydı. Ticari araçlarda ve otobüslerde çok düşük lastik iç basınçları en iyi ihtimalle yüksek lastik aşınmasına ve yakıt tüketimine, en kötü ihtimalle ise lastik yapısının tamamen aşırı yüklenmesine ve dolayısıyla münferit durumlarda ağır sonuçlara yol açmaktadır.

DEKRA Mönchengladbach Şubesi Kaza Uzmanı Yüksek Mühendis C. Döbber, "Ekonomik sonuçlar ve tehlike potansiyeli göz önüne alındığında, uygun ve bir güvenlik mekanizmasıyla donatılmış supap uzatmalarının kullanılması acilen tavsiye edilmektedir," açıklamasında bulunuyor.

İletişim:
DEKRA Automobil GmbH
Mönchengladbach Şubesi,
Dipl.-Ing. (FH) C. Döbber, Şube Müdürü
Jakobshöhe 10, 41066 Mönchengladbach
Tel. 02161-60755, faks 02161-605859
E-Posta: claus.doebber@dekra.com
29.06.2005

Viersen. Alman otoyollarında sıklıkla ticari araçlardan geriye kalan siyah lastik parçalarını kim bilmez ki... Yabancı maddelerin neden olduğu sırt hasarları, aşırı yük ve çok defa ticari araç lastiklerindeki yetersiz iç basınç bu tür hasarlara yol açabilmektedir. Bu hasarlar sadece ticari araç sahibi için can sıkıcı ve pahalı olmakla kalmayıp, hem söz konusu ticari aracın kendisi hem de trafiğin geri kalanı için oldukça tehlikelidir.

Araç lastiklerindeki düşük hava basıncı – ticari araçlarda ve otomobillerde aynı şekilde – lastik yapısının aşırı ısınmasına ve yıpranmasına yol açar; bu durum yalnızca artan yakıt tüketimi ve lastik aşınması anlamına gelmekle kalmaz, aynı zamanda büyük lastik hasarları riskini de beraberinde getirir. DEKRA Mönchengladbach uzmanları, 1000'den fazla ticari araç (bunların 100'den fazlası otobüs) üzerinde gerçekleştirdikleri bir seri inceleme çerçevesinde şaşırtıcı bir sonuca ulaştılar. İncelenen ticari araçların yarısından fazlasında (bunların 87'si otobüs) lastik supaplarında en az bir, çoğu durumda ise birden fazla kusur tespit edildi.

Özellikle çiftli lastikli akslarda, iç tekerleğin lastik supaplarına ya hiç ulaşılamamakta ya da ancak büyük bir çabayla erişilebilmekteydi. Basit araç içi ekipmanlarla lastik basınç kontrolü veya hava basma işlemi zor ya da tamamen imkansızdı. Birçok vakada lastik basınç kontrolü ve düzeltmesi yapabilmek için çiftli tekerleklerin sökülmesi veya vidalanmış jant halkalarının ya da jant kapaklarının nispeten zahmetli bir şekilde demonte edilmesi gerekebilirdi.

Lastik basınç kontrolünü ve hava basmayı mümkün kılacak supap uzatmaları ise 650'den fazla kamyon tekerleğinde ve 135'ten fazla otobüs tekerleğinde ya hiç yoktu, ya ağır şekilde aşınmış/sürtünmüştü ya da kırılmaya başlamıştı. Taraf olunan supap uzatmalarının birçoğu herhangi bir sabitleme imkanı olmadan gevşek bir şekilde vidalanmıştı ve gevrekleşmiş veya gözenekli hale gelmişti.

Ticari araçlarda veya otobüslerde ciddi şekilde düşmüş lastik iç basınçları en iyi ihtimalle artan lastik aşınmasına ve yakıt tüketimine, en kötü ihtimalle ise lastik yapısının tamamen aşırı yüklenmesine ve dolayısıyla münferit durumlarda ağır sonuçlara yol açar.

DEKRA Mönchengladbach Şubesi Kaza Uzmanı Yüksek Mühendis C. Döbber, "Bir yandan ekonomik sonuçlar, diğer yandan tehlike potansiyeli göz önüne alındığında, ticari araç tekerleklerinde lastik iç basıncının hızlı ve verimli bir şekilde kontrolünü ve düzeltilmesini garanti eden uygun, düzgün bir şekilde sabitlenmiş ve bir güvenlik mekanizmasıyla donatılmış supap uzatmalarının kullanılması acilen tavsiye edilmektedir," açıklamasında bulunuyor.

İletişim:
DEKRA Automobil GmbH
Mönchengladbach Şubesi,
Dipl.-Ing. (FH) C. Döbber, Şube Müdürü
Jakobshöhe 10, 41066 Mönchengladbach
Telefon 02162 9500250, faks 02161-605859
E-Posta: claus.doebber@dekra.com
29.06.2005

Radyo haberleri: "... Dikkat! A... Otoyolu'nda yolda lastik parçaları var..." Bu korkutucu haberi kim bilmez ki? Glauch GmbH yöneticisi Tobias Glauch'a göre, yıllık genel muayenede (HU) ve 3 aylık güvenlik kontrolünde (SP) tüm lastik supaplarının usulüne uygun durumu onaylanmak zorunda olsaydı, bu tür anonslar gelecekte daha az duyulabilirdi.

Glauch GmbH, DEKRA Mönchengladbach iş birliğiyle en az 1.000 ticari araçta lastik supaplarının ve lastik supap uzatmalarının eksiksizliğini ve kolay erişilebilirliğini inceleyen bir denetim yürütüyor. Lastik supaplarının ve lastik supap uzatmalarının yaklaşık %50'sinin erişilemez, hasarlı ve hatta kısmen hiç bulunmadığı yönündeki iddianın kanıtlanması hedeflenmektedir.

Maliyet nedenleriyle üreticilerin ilk donanımlarında neredeyse %100 oranında tercih edilen basit plastik supap uzatmalarının, "kırılganlıkları" nedeniyle sıklıkla hiç bulunmadığı veya kırılmış olduğu belirtilmektedir. Glauch, hava ölçüm cihazı takıldığında hava soğuksa bu plastik tüplerin hemen kırıldığını ifade ediyor. Frenlerin yakınındaki ve soğuk açık havadaki aşırı ve değişken termal yük o kadar büyüktür ki, malzeme hızla gevrekleşir ve kırılgan hale gelir. Kaçınılması mümkün olmayan taş, çamur, kar ve buz gibi yabancı maddelerin bu kalitesiz parçanın kopmasına kesin olarak yol açtığını da sözlerine ekliyor.

Bu ciddi kusur nedeniyle hava basıncı ancak zorlu koşullarda kontrol edilebilmektedir: araç parçalarının sökülmesi veya dış çiftli lastiklerin çıkarılmasıyla. Glauch, bunu kim göze alır diye soruyor. Sürüş veya yolculuk sırasında bu "ek ve uzmanlık gerektiren iş" genellikle sürücü tarafından gerçekleştirilemez. Muhtemelen ilk olarak en zahmetsiz yol seçilir ve varış noktasına kadar sürülür. Orada lastik hava basıncı kontrol edilir veya kontrol ettirilir. Ancak yasaya göre sürücü, yola çıkmadan önce doğru hava basıncını sağlamakla yükümlüdür. Glauch'un görüşüne göre hava basıncı, tüm güvenlik kontrollerinde veya genel muayenelerde kontrol edilmeli ve düzeltilmelidir. Çoğu durumda ise bu kontrol yalnızca tatile çıkmadan önce yapılmaktadır.

Almanya Federal İstatistik Ofisi'nin, teknik kusurlardan kaynaklanan yaralanmalı her dört kazadan birinin lastik hasarlarından ileri geldiği yönündeki beyanına atıfta bulunuyor. Glauch, bir kontrol zorunluluğu olması halinde bu muazzam sayının belirgin şekilde azaltılabileceğini savunuyor (Kaynak: Almanya Federal İstatistik Ofisi). Yeni basınç izleme sistemleri bile bu sorunu engelleyemez, zira en nihayetinde havanın "tamamlanması" gerekmektedir!

Glauch kendisi de kendi adını taşıyan otobüs şirketi Glauch Reisen GmbH'nin genel müdürüdür ve gezi, hat ve okul taşımacılığında 25 otobüs işletmektedir. Bir lastik diğerlerinden "biraz daha inik" görünse bile sürücülerin yola çıktığını söylüyor. Ve bunun kesinlikle sadece kendi şirketinde böyle olmadığını belirtiyor: "Stresli çağımızda herkes yoluna devam etmenin derdinde."

ADAC, yaşanan trajik otobüs kazaları nedeniyle otobüs üreticilerine –jant kapakları olsa dahi– lastik supaplarını dışarıdan erişilebilir hale getirmeleri yönünde haklı bir talepte bulunmuştur. Bu talebin hayata geçirilmesiyle, 4 veya 6 jant kapağının sökülüp takılmasına gerek kalmadan en azından hızlıca hava basıncı kontrol edilebilir. Çoğu durumda teknoloji çok karmaşık olduğu ve kısmen araçta bulunmayan özel anahtarlar gerektirdiği için sürücüler bunu zaten yapamamaktadır. Dolayısıyla –araçta yolcular varken veya 40 ton toplam ağırlıkla– uzman bir kişinin herhangi bir kontrol zorunluluğu olmadan, yalnızca sürücünün sorumluluğunda yola devam edilmektedir.

KRAVAG Sigorta da Glauch'u bu çabalarında desteklemekte ve incelemeyi yakından takip etmektedir. Testin olumlu sonuçlanması halinde diğer sigorta şirketlerinin de kesinlikle dikkatini çekecektir; çünkü bu sayede birçok hasar ve büyük tazminat ödemelerinin önüne geçilebilir.